Milli Mücadele

Zararlı Cemiyetler: Hürriyet ve İtilaf Fırkası

Ocak 1919'da, Meşrutiyetin ilk yıllarında kurulmuş olan, fakat bir müddet sonra kapanan eski bir partinin devamı olarak yeniden kurulmuştur. Bu parti, İttihat ve Terakki düşmanlığına dayalı ve tamamen İngiltere yanlısı bir tutum takınacaktır.

Zararlı Cemiyetler: Sulh ve Selamet-ı Osmaniye Fırkası

Osmanlı Sulh ve Selamet Cemiyeti ile Selamet-i Osmaniye Fırkasının birleşmesi ile kurulmuştur. Fıkra Meşrutiyet ve demokrasi esaslarına dayanarak siyasi faaliyete atıldığını ilan edecektir.

Zararlı Cemiyetler: Teali-i İslam ve Tarik-i Salah Cemiyetleri

Bunlar, dine dayanan bir siyaset güdülmesini isteyen cemiyetlerdir. Hürriyet ve İtilaf Fırkasını desteklemişler ve Milli Mücadeleye karşı cephe almışlardır.

Zararlı Cemiyetler: İngiliz Muhipleri Cemiyeti

Ağustos 1919'da kurulan bu cemiyetin esas gayesi, İngiltere'nin dostluğunu kazanmaktı. Cemiyet mensuplarına göre, Osmanlı barışında en tesirli devlet olacağı için, İngiltere ile yakınlaşmak, böylelikle barışın elden geldiği kadar uygun şartlarda olmasını sağlamaya çalışmak en doğru yol idi.

Zararlı Cemiyetler: Kürt Teavün (Kürdistan Teali) Cemiyeti

İngiliz himayesi altında bir Kürdistan muhtariyeti kurmak gayesini güden ve Kuvay-ı Milliye'ye karşı olan ayrılıkçı tavır takınan bir cemiyettir.

Zararlı Cemiyetler: Museviler ve Cemiyetleri

Osmanlı coğrafyasında en geniş alana yayılan gayri Müslim grup olan Musevilerin çoğunluğunu İspanya ve Akdeniz'den göçen Museviler (Sefardi) oluşturmakla birlikte Doğu Avrupa ve Rusya'dan göçlerle gelen Musevilere (Aşkenazi) de rastlanmaktaydı. (1) Osmanlı millet sistemi içinde cemaatin dini ve iç idaresinin başında Hahambaşı bulunmaktaydı.

Zararlı Cemiyetler: Ermeniler ve Cemiyetleri

Osmanlı idaresi altında yaşayan ve Millet-i Sadıka olarak adlandırılan Ermeniler de tıpkı Rumlar gibi ticaret ve öğrenim yoluyla batı ile 18. yy'nın ilk çeyreğinde temasa geçmişlerdir.

Zararlı Cemiyetler: Rum-Ermeni Birliği Komitesi

Rumlar, kendi kurdukları cemiyetler dışında, Ermenilerle de işbirliği içinde çalışmışlardır. Bu konuda özellikle Trabzon Metropolidi Chyrsantos'un faaliyetleri önemlidir.

Zararlı Cemiyetler: Kordos Cemiyeti

Rum Muhacirleri İskan Cemiyeti açık adıyla 1919 yılında İstanbul'da kurulmuştur. Cemiyetin faaliyet alanı merkezi İstanbul olmak üzere Trakya, Trabzon, Marmara sahilleri ve İzmir bölgesiydi.

Zararlı Cemiyetler: Pontus Rum Cemiyeti

1904 yılında Pontus Rum Cemiyeti adı ile bilinen cemiyet, Merzifon'da bulunan Amerikan Koleji'nin desteği ile İstanbul'da kurulmuş ve Karadeniz bölgesinde şubeler açarak bu bölgede bir Pontus Rum devleti kurmayı amaçlamıştır.

Zararlı Cemiyetler: Mavri Mira

1919 yılında kurulmuş olan Mavri Mira cemiyeti Trakya, İstanbul, Batı ve Orta Anadolu'da Bizans İmparatorluğunu kurma amacını taşımakta olup, bu amaç için İstanbul, Bursa, Bandırma, Tekirdağ, Kırklareli civarında yaşayan Rumların örgütlenmesi, silahlanması ve çeteler oluşturulması, mitingler ve propagandalar yapılması görevini üstlenmiştir.

Zararlı Cemiyetler: Filik-i Eterya ve Etnik-i Eterya

Filik-i Eterya (Dostluk Cemiyeti), 1814 yılında Odesa'da çoğunlukla Karadeniz limanları ve Rusya'daki Yunanlı aydınlardan oluşan gizli bir cemiyet olarak kurulmuştur.

Zararlı Cemiyetler: Rumlar ve Cemiyetleri

Osmanlı Devleti idaresi altında yaşayan ve Ortodoks dinine mensup insanların bağlı bulunduğu Rum Patrikliği İstanbul'un fethinden itibaren varlığını yeniden tesis ederek Osmanlı padişahının koruyuculuğu altında sadece dini değil idari anlamda ve yine sadece Rumların değil tüm Ortodoksların lideri olmuştur. (1)

Zararlı Cemiyetler: Azınlıkların Faaliyetleri ve Cemiyetleri (1)

Mondros Mütarekesi'nin imzalanmasının ardından Osmanlı idaresi altında yaşayan azınlıklar, başlıca Rumlar ve Ermeniler, İtilaf devletlerinin Anadolu'yu işgaline yardım ederken, yine onların destekleriyle, kendi milli devletlerini kurmayı hedeflemişler, bu doğrultuda kurdukları cemiyetlerle Anadolu'nun farklı yerlerinde Müslüman Türklere karşı silahlı faaliyetlerde bulunmuşlardır.

Milli Cemiyetler: Güney Kafkas Teşkilat-ı Milli Şura ve Milli İslam Şurası

Mondros Mütarekesi sonrası mütareke gereği Osmanlı ordusu Kafkasları boşaltıp, 1914 yılında sınırlarına çekilmek zorunda kalınca bölge Türkleri Ermeni istilasına karşı koymak üzere Wilson Prensiplerine göre 5 Kasım 1918'de Kars'ta Milli İslam Şurası adıyla bir milli siyasi teşkilat kurdular. Bunlar bölgede şubeler açtılar.